Trong thời đại của công nghệ Led khi đi mua bóng đèn chúng ta không còn chỉ nhìn vào số Watt (W) như trước đây nữa. Thay vào đó, một thông số khác quan trọng hơn nhiều đã xuất hiện: Lumen (lm). Vậy thực chất Lumen là gì? Tại sao nó lại thay thế Watt trong việc đánh giá độ sáng? Hãy cùng tìm hiểu chi tiết trong bài viết này.
Lumen là gì và có ý nghĩa gì trong đo lường ánh sáng
Nội dung bài viết
Lumen là gì và các khái niệm liên quan
Trong quá trình chọn mua đèn chiếu sáng cho gia đình, văn phòng hay cửa hàng, chắc hẳn bạn đã từng bắt gặp những thông số như lm, lux, watt… Và trong đó đó Lumen là cái tên nghe chừng có vẻ “xa lạ” nhất đúng không nào? Hãy cùng khám phá ngay những khái niệm xung quanh đơn vị đo lường này nhé.
Lumen là gì?
Lumen (ký hiệu là lm) là đơn vị đo quang thông (luminous flux). Tức là tổng lượng ánh sáng hữu thấy mà một nguồn sáng phát ra theo mọi hướng trong một giây.
Bạn có thể hiểu một cách đơn giản về lumen như sau:
- Lumen càng cao: Đèn càng sáng.
- Lumen càng thấp: Đèn càng tối (mờ).
Trước đây, chúng ta thường dùng Watt để đo độ sáng – ví như 1 bóng đèn 100W sáng hơn bóng 40W. Tuy nhiên, Watt thực chất là đơn vị đo điện năng tiêu thụ. Với sự ra đời của đèn Led tiết kiệm điện thì một bóng Led chỉ cần 8W đã có thể sáng tương đương bóng sợi đốt 60W. Do đó, Lumen ra đời để tạo ra một thước đo chuẩn xác về hiệu suất chiếu sáng mà không bị phụ thuộc vào lượng điện tiêu thụ.
Lumen được viết tắt là Lm và có ý nghĩa rất quan trọng với người dùng đèn Led
Lm là gì?
Lm đơn giản là ký hiệu viết tắt của Lumen, thường được in trên bao bì sản phẩm đèn chiếu sáng hoặc trong thông số kỹ thuật.
Khi bạn nhìn thấy một bóng đèn ghi 300lm, điều đó có nghĩa là bóng đèn đó phát ra tổng quang thông 300 lumen. Con số này càng lớn thì ánh sáng phát ra càng nhiều. Trong kỹ thuật chiếu sáng, đơn vị lm đóng vai trò cực kỳ quan trọng vì nó giúp:
- So sánh độ sáng giữa các loại đèn khác nhau một cách khách quan
- Tính toán tổng lượng ánh sáng cần thiết cho từng không gian
- Đánh giá hiệu suất chiếu sáng khi kết hợp với công suất (lm/W)
- Thiết kế hệ thống chiếu sáng đạt tiêu chuẩn lux theo từng mục đích sử dụng
Mối quan hệ giữa Lumen và các đơn vị đo cường độ ánh sáng khác
Để hiểu sâu hơn về ánh sáng bạn cần phân biệt Lumen với hai đơn vị thường gây nhầm lẫn là Lux và Candela.
Lumen và Lux – 1 Lux bằng bao nhiêu Lumen?
Nếu Lumen là tổng lượng ánh sáng phát ra từ nguồn thì Lux (lx) là đơn vị đo cường độ ánh sáng trên một bề mặt diện tích nhất định.
Lumen có quan hệ mật thiết với Lux
Công thức liên hệ:
1 Lux = 1 Lumen/1m2
Nói cách khác, nếu bạn có một nguồn sáng 2000 Lumens:
- Nếu chiếu vào diện tích 1m2 độ rọi sẽ là 2000 Lux.
- Nếu chiếu vào diện tích 10m2 độ rọi chỉ còn 200 Lux.
Bởi vậy Lux sẽ giúp bạn biết bề mặt bàn làm việc hoặc sàn nhà của mình có đủ sáng để hoạt động hay không.
Lumen và Candela (cd)
Trong khi Lumen đo tổng lượng ánh sáng tỏa ra mọi hướng thì Candela đo cường độ ánh sáng theo một hướng cụ thể. Thông thường chỉ dùng cho đèn pin hoặc đèn chiếu điểm spotlight. Một nguồn sáng có Lumen cao nhưng góc chiếu hẹp sẽ có Candela rất lớn tại điểm chiếu đó.
Một số cách tính toán Lumen
Không phải căn phòng nào cũng cần độ sáng như nhau. Việc lắp quá nhiều Lumen sẽ gây chói mắt trong khi quá ít sẽ làm mỏi mắt và u ám. Các chuyên gia chiếu sáng thường dựa trên tiêu chuẩn Lux để tính ngược lại Lumen.
Công thức tính chuẩn Lumen theo diện tích
Tổng Lumen = Diện tích (m2) x Độ rọi tiêu chuẩn (lux)
Ví dụ bạn có 1 phòng khách 30m2, muốn độ rọi là 200 lux thì số Lumen cần dùng sẽ là:
30 x 200 = 600 lm
Một số gợi ý mức Lux phù hợp cho các không gian:
- Phòng khách: 150 đến 300 Lux (Cần không gian thoáng, sáng vừa phải).
- Phòng bếp & Bàn ăn: 300 đến 500 Lux (Cần sáng để nấu nướng và thấy rõ màu sắc thức ăn).
- Phòng ngủ: 100 đến 200 Lux (Cần sự thư giãn, ấm cúng).
- Phòng làm việc/Đọc sách: 500 Lux (Cần độ tập trung cao).
- Phòng tắm: 200 đến 300 Lux.
Lumen bằng bao nhiêu Watt?
Đây là câu hỏi rất thường gặp nhưng câu trả lời lại không cố định. Nó phụ thuộc vào hiệu suất phát quang (Luminous Efficacy) của loại bóng đèn đó. Hiệu suất phát quang được tính bằng đơn vị lm/W. Dưới đây là bảng so sánh tương đối để bạn dễ hình dung:
| Loại bóng đèn | Hiệu suất trung bình (lm/W) | Lượng Watt cần thiết cho 800-900 lm |
| Đèn sợi đốt | 10 – 17 lm/W | 60W |
| Đèn Halogen | 12 – 25 lm/W | 42W |
| Đèn Huỳnh quang (CFL) | 40 – 70 lm/W | 13 – 15W |
| Đèn LED hiện đại | 80 – 150+ lm/W | 6 – 9W |
Chỉ số này càng cao nghĩa là bóng đèn đó càng tiết kiệm điện. Một bóng đèn Led có hiệu suất 200 lm/W sẽ giúp bạn giảm đáng kể hóa đơn tiền điện so với bóng chỉ có 90 lm/W dù độ sáng là như nhau.
Cần tính toán vừa lựa chọn kỹ lưỡng công suất đèn chiếu sáng để đảm bảo tiết kiệm và phù hợp
100 Lumens là bao nhiêu? Hình dung độ sáng thực tế
“Con số 100 Lumens” thường xuất hiện rất nhiều trên bao bì các loại đèn Led trang trí hay đèn pin cầm tay. Nhưng liệu nó sáng đến mức nào trong thực tế? Để không bị bối rối giữa những thông số kỹ thuật cách dễ nhất là so sánh chúng với những nguồn sáng quen thuộc mà chúng ta tiếp xúc hàng ngày. Dưới đây là thang đo giúp bạn hình dung độ sáng nhiều mức độ:
- 15 – 20 Lumens (Ánh sáng của một ngọn nến): Đây là mức sáng tối thiểu, đủ để tạo bầu không khí lãng mạn, ấm cúng hoặc làm đèn ngủ chỉ dẫn trong đêm.
- 100 Lumens (Ánh sáng đèn pin/đèn sân vườn): Đây là điểm nhấn cho chiếu sáng cảnh quan. Nó đủ để bạn nhìn rõ lối đi, nhận diện vật cản trong đêm tối nhưng không gây chói mắt hay làm mất đi vẻ đẹp tự nhiên của bóng tối sân vườn. Tuy nhiên mức này không đủ để đọc sách hay làm việc tập trung.
- 400 – 500 Lumens (Tiêu chuẩn cho đèn bàn): Tương đương với một bóng đèn sợi đốt 40W. Đây là cường độ lý tưởng để đọc sách, viết lách hoặc thực hiện các công việc tỉ mỉ trên bàn mà không gây mỏi mắt.
- 800 – 1000 Lumens (Ánh sáng sinh hoạt chung): Đây là mức phổ biến nhất cho các loại đèn âm trần (downlight) hoặc đèn búp trong phòng khách và phòng bếp. Nó cung cấp đủ ánh sáng cho các hoạt động di chuyển và sinh hoạt gia đình.
- 1600+ Lumens (Cường độ mạnh): Tương đương bóng đèn sợi đốt 100W cũ. Thường được sử dụng cho các không gian rộng lớn, nhà xưởng, hoặc các loại đèn chiếu pha ngoài trời cần độ bao phủ rộng.
Ánh sáng đúng và đủ sẽ đem tới trải nghiệm tốt nhất
Các yếu tố ảnh hưởng đến trải nghiệm Lumen
Chắc hẳn bạn đã từng gặp phải tình trạng hai bóng đèn có cùng chỉ số 1000 Lumens nhưng bạn lại cảm thấy một bóng “sáng hơn”. Điều đó được lý giải bởi những yếu tố dưới đây:
- Nhiệt độ màu (Kelvin): Ánh sáng trắng (6000K) thường tạo cảm giác sáng hơn và tỉnh táo hơn so với ánh sáng vàng (3000K) – dù quang thông là như nhau.
- Chỉ số hoàn màu (CRI): Một bóng đèn có CRI cao (>90) giúp vật thể hiển thị đúng màu sắc, tạo cảm giác không gian rõ nét và dễ chịu hơn.
- Góc chiếu: Đèn có góc chiếu hẹp (spotlight) sẽ tập trung toàn bộ Lumen vào một điểm, tạo cảm giác cực sáng tại điểm đó nhưng tối ở xung quanh. Đèn có góc chiếu rộng sẽ tỏa đều ánh sáng.
Có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng tới Lm, tùy vào mục đích sử dụng bạn hãy cân nhắc để đảm bảo chất lượng tối đa
Hiểu rõ lumen là gì và cách tính toán quang thông phù hợp sẽ giúp bạn lựa chọn hệ thống chiếu sáng chính xác tiết kiệm điện và đảm bảo thẩm mỹ cho từng không gian. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả tối ưu việc tư vấn và thiết kế ánh sáng bài bản là yếu tố vô cùng quan trọng.
Nếu bạn đang cần giải pháp chiếu sáng chuẩn lux – chuẩn lumen cho nhà ở, văn phòng hay cửa hàng kinh doanh thì hãy để An Phước Smart Light giúp bạn. An Phước luôn sẵn sàng mang đến giải pháp thiết kế – thi công chuyên nghiệp tối ưu công năng và nâng tầm giá trị không gian của bạn.
